روماتیسم چشمی (یووئیت) نوعی التهاب چشم است. شرایطی لایه میانی بافت دیواره چشم (uvea) را تحت تاثیر قرار میدهد. علائم هشدار دهنده یوئیت اغلب به طور ناگهانی ظاهر شده و به سرعت تشدید پیدا میکنند. این علائم شامل قرمزی چشم، درد و تاریدید هستند. یوئیت میتواند جدی باشد و منجر به از دست دادن دائمی بینایی شود. به همین خاطر تشخیص و درمان به موقع برای جلوگیری از عوارض و حفظ بینایی بسیار مهم است.
روماتیسم چشمی چیست؟
یووئیت، التهاب لایه میانی چشم است. این بیماری میتواند به دلایل نامعلوم یا به دلیل بسیاری از شرایط شناخته شده رخ دهد. میتواند ناحیه خاصی از چشم یا چندین ناحیه را تحت تاثیر قرار دهد. بسته به مناطقی که تحت تاثیر قرار میدهد، میتواند دردناک باشد، باعث قرمزی و تحریک شود یا حتی بینایی را مختل کند. ممکن است یک چشم یا هر دو را به طور همزمان تحت تاثیر قرار دهد. فضای زیادی در داخل کره چشم شما برای ایجاد تورم بافتی وجود ندارد، بنابراین تغییر شکل چشم برای تورم آسان است. شکل چشم شما بخش مهمی از نحوه دید شما است و حتی تغییرات کوچک ناشی از تورم میتواند بینایی را مختل کند. در موارد شدید، بیماری روماتیسم باعث از دست دادن دائمی بینایی و نابینایی هم میشود.
انواع روماتیسم چشمی
انواع یوئیت بر اساس ناحیهای از چشم که التهاب در درجه اول رخ میدهد از یکدیگر متمایز میشوند. هر یک از انواع روماتیسم چشمی را با در نظر گرفتن این موضوع در ادامه توضیح دادهایم:
- یوئیت قدامی: یوئیت قدامی که iritis یا iridocyclitis نیز نامیده میشود، شایع ترین نوع روماتیسم چشمی است. این بیماری با التهاب جلوی چشم، بین پشت قرنیه و جلوی عدسی مشخص میشود. یوئیت قدامی میتواند در یک یا هر دو چشم وجود داشته باشد. علائم این نوع یوئیت ممکن است شامل درد چشم، قرمزی چشم، تاری دید و حساسیت به نور باشد.
- یوئیت متوسط: روماتیسم چشمی میانی یا متوسط که سیکلیت یا ویتریت نیز نامیده میشود، التهاب داخل چشمی است که در درجه اول روی زجاجیه که ژلی در وسط چشم و پشت عدسی است، تاثیر میگذارد. علائم یوئیت میانی ممکن است شامل تاریدید و ایجاد لکههایی در بینایی باشد.
- یوئیت خلفی: یوئیت خلفی که به عنوان رتینیت یا کوروئیدیت نیز شناخته میشود، التهاب پشت چشم است. این در درجه اول شبکیه را که شامل عروق شبکیه یا مشیمیه است، تحت تاثیر قرار میدهد. یوئیت خلفی باعث از دست دادن بینایی شود.
- پانووئیت: پانووئیت شامل التهاب داخل چشم است که به طور مشابه جلو، وسط و پشت چشم را درگیر میکند. ممکن است با هر یک از علائم توصیف شده در انواع دیگر یوئیت همراه باشد. در واقع هنگامی که یوئیت هر سه ناحیه قدامی، خلفی و میانی چشم را تحت تاثیر قرار دهد، متخصصان به آن پانووئیت میگویند.
علائم روماتیسم چشمی
روماتیسم چشمی میتواند یک یا هر دو چشم را درگیر کند و افراد در هر سنی، حتی کودکان را درگیر کند. علائم یووئیت بسته به ناحیهای از چشم که دچار این مشکل شده متفاوت خواهد بود. برخی از علائم اغلب برای دیگران قابل مشاهده است. به صورت کلی علائم روماتیسم چشمی عبارتند از:
- درد چشم
- قرمزی یا سوزش چشم
- تاری دید
- حساسیت به نور (فوتوفوبیا)
- تورم ملتحمه
- تغییر شکل مردمک چشم (از دایره به شکل نامنظم)
- تجمه مایع سفید رنگی در انتهای جلوی چشم (هیپوپیون) یا به صورت یک حلقه در اطراف عنبیه
- کاهش بینایی
علائم روماتیسم چشمی بزرگسالان
علائم ممکن است به طور ناگهانی رخ دهند و به سرعت بدتر شوند؛ اگرچه که در برخی موارد به تدریج ایجاد میشوند. علائم ممکن است یک یا هر دو چشم را تحت تاثیر قرار دهند. در مقابل هم گاهی اوقات هیچ علامتی وجود ندارد و علائم یووئیت در معاینه معمول چشم مشاهده میشود. با این حال از آنجایی که روماتیسم چشمی بزرگسالان را هم درگیر میکند بد نیست که با علائم آن برای این بازه سنی آشنا باشید. علائم روماتیسم چشمی در بزرگسالان ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- قرمز شدن چشم
- درد چشم
- حساسیت به نور
- تاری دید
- مشاهده نقاط تاریک و شناور در میدان دید
- کاهش بینایی
علائم روماتیسم چشمی کودکان
توجه به این نکته ضروری است که در برخی از کودکان مبتلا به یووئیت، علائم ظاهری این اختلال وجود ندارد. در چنین شرایطی نیاز به غربالگریهای معمول هست که در صورت تشخیص بیماری هر ۳ تا ۱۲ ماه هم برای نظارت بر پیشرفت آن باید انجام شود. اما به طور کلی علائم و نشانههای یوئیت در کودکان میتواند شامل موارد زیر باشد:
- حساسیت به نور
- تاری دید
- درد چشم
- قرمزی چشم
- نقاط شناور در میدان دید
اگر چشم کودک شما قرمز یا دردناک شد و به سرعت از بین نرفت، باید سریعا توسط چشم پزشک، معاینه شود. چشم پزشک میتواند تشخیص دهد که آیا کودک شما مبتلا به یووئیت هست یا این علائم ناشی از ابتلا به بیماری دیگری است.
عوارض روماتیسم چشمی
علل احتمالی یوئیت عفونت، آسیب یا یک بیماری خودایمنی یا التهابی است اما بسیاری از اوقات هم نمیتوان علت را شناسایی کرد. عارضه اصلی یوئیت از دست دادن بینایی و نابینایی است. عوارض ممکن است به دلیل تغییراتی که یوئیت در چشم ایجاد میکند رخ دهد که برخی از این عوارض عبارتند از:
- آب مروارید چشم
- ادم ماکولا سیستوئید
- جدا شدگی یا آسیب به شبکیه
- گلوکوم چشم
- فشار داخل چشمی بالا (فشار بالای مایع داخل چشم)
- پوکر ماکولا (غشای اپی رتینال)
- تورم و آسیب عصب بینایی
- Synechiae یعنی چسبیدن عنبیه به عدسی یا قرنیه
تشخیص روماتیسم چشمی
برای تشخیص یووئیت به معاینه کامل چشم نیاز است. ممکن است از آزمایش خون و اشعه ایکس را برای تعیین اینکه آیا یک اختلال سیستمیک زمینهای دیگر باعث این بیماری شده است یا خیر، استفاده شود. روشهای تشخیصی شامل معاینه، تونومتری (آزمایشی که فشار داخل چشم را اندازه گیری میکند.)، معاینه شبکیه به کمک دستگاهی به نام افتالموسکوپ و… است.
آزمایش روماتیسم چشمی
آزمایش های یوئیت با معاینه چشم شروع میشوند؛ به ویژه تست حدت بینایی و معاینه لامپ شکاف. همچنین ممکن است متخصص از تونومتری برای اندازهگیری فشار داخل چشم و توموگرافی انسجام نوری (OCT) برای بررسی تغییرات در ساختارهای پشتی چشم استفاده کند. بسته به علائم بیمار و علل مشکوک، آزمایشات دیگری نیز محتمل است. آزمایشاتی که پزشک متخصص چشم توصیه میکند، شامل موارد زیر خواهد بود:
- آزمایشات خون: این آزمایش میتواند به دنبال عفونتها، نشانگرهای ایمنی یا سایر تغییرات خونی باشند که نشان دهنده یک وضعیت پزشکی است.
- اسکن تصویربرداری: این تستها از جمله عکسبرداری با اشعه ایکس قفسه سینه یا MRI مغز (تصویربرداری رزونانس مغناطیسی)، شواهدی از بروز مشکلات جدی را در نقاط دیگری از بدن جستوجو و بررسی میکند.
بدون دیدگاه